Όταν το άνω βλέφαρο χαμηλώνει και σκεπάζει τμήμα ή και όλη την κόρη οφθαλμού, η οφθαλμική αυτή κατάσταση αναφέρεται ως πτώση βλεφάρου. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η πτώση μπορεί να εμποδίζει ή και να μπλοκάρει εντελώς τη φυσιολογική όραση. Εμφανίζεται και σε ενήλικες και σε παιδιά και μπορεί να αντιμετωπισθεί μόνο χειρουργικά.
Η πτώση μπορεί:
- Να επηρεάσει το ένα ή τα δύο βλέφαρα
- Να είναι κληρονομική
- Να εμφανιστεί στη γέννηση (εκ γενετής ή συγγενής)
- Να παρουσιαστεί αργότερα στη ζωή
Αιτίες της Πτώσης Βλεφάρου
Η πτώση βλεφάρου μπορεί να προκύψει από διάφορους παράγοντες:
- Εκ Γενετής: Στις περιπτώσεις συγγενούς πτώσης βλεφάρου, το πρόβλημα υπάρχει από τη γέννηση και μπορεί να οφείλεται σε ατελή ανάπτυξη των μυών που ελέγχουν την ανύψωση του βλέφαρου.
- Νευρολογικές Διαταραχές: Καταστάσεις όπως η παράλυση του προσωπικού νεύρου ή άλλες νευρολογικές διαταραχές μπορούν να επηρεάσουν τη λειτουργία των μυών του βλέφαρου.
- Τραυματισμοί: Τραυματισμοί στο μάτι ή στην περιοχή του ματιού μπορούν να προκαλέσουν πτώση του βλέφαρου.
Συμπτώματα της Πτώσης Βλεφάρου
Τα συμπτώματα της πτώσης βλεφάρου μπορεί να περιλαμβάνουν:
- Μείωση της Ορατότητας: Το βλέφαρο μπορεί να καλύπτει μέρος ή ολόκληρη την κόρη του ματιού, επηρεάζοντας την όραση.
- Δυσκολία Στην Οπτική Συγκέντρωση: Το παιδί μπορεί να έχει δυσκολίες στη συγκέντρωση σε αντικείμενα κοντά ή μακριά.
- Συμπτώματα Κόπωσης: Υποψία κόπωσης ή δυσκολία στη διατήρηση των ματιών ανοιχτών.
- Αλλαγές στην Εμφάνιση: Η πτώση του βλέφαρου μπορεί να προκαλέσει αισθητικά προβλήματα και αλλαγές στην εμφάνιση του προσώπου.
Αντιμετώπιση
Σε αρκετές περιπτώσεις η αντιμετώπιση της πτώσης βλεφάρου στην παιδική ηλικία είναι χειρουργική, όπου βελτιώνει σημαντικά τόσο την όραση όσο και την εμφάνιση. Εάν συνυπάρχει αμβλυωπία είναι απαραίτητη η θεραπεία με κάλυψη του καλού ματιού, γυαλιά όρασης ή οφθαλμικές σταγόνες. Ο χειρουργός οφθαλμίατρος πριν αποφασίσει εάν η εγχείρηση ενδείκνυται για τη συγκεκριμένη περίπτωση συνυπολογίζει παράγοντες όπως:
- Την ηλικία του παιδιού
- Το εάν έχουν επηρεαστεί από την πτώση το ένα ή και τα δύο βλέφαρα
- Το ύψος του βλεφάρου (το πόσο έχει χαμηλώσει)
- Τη δύναμη του ανελκτήρα μυ (του μυ που κλείνει και ανοίγει το μάτι)
- Τις κινήσεις του ματιού
Αν το πεσμένο βλέφαρο καλύπτει την κόρη του ματιού και εμποδίζει τον οπτικό άξονα τότε πρέπει να διορθωθεί άμεσα ανεξάρτητα από την ηλικία του παιδιού. Αν όμως το βλέφαρο είναι πάνω από την κόρη του ματιού και δεν ενοχλεί στην όραση, τότε η επέμβαση μπορεί να γίνει και σε μεγαλύτερη ηλικία. Κατά την επέμβαση ο ανελκτήρας μυς που σηκώνει το βλέφαρο σφίγγει, ενώ σε σοβαρές περιπτώσεις πτώσης βλεφάρου, όπου ο ανελκτήρας μυς είναι εξαιρετικά αδύναμος, το βλέφαρο μπορεί να σηκωθεί με τη βοήθεια των μυών του μετώπου με τη χρήση ειδικών υλικών ή πλατειάς περιτονίας που λαμβάνεται από το πόδι του ασθενούς. Τα παιδιά με πτώση, είτε προχωρήσουν σε επέμβαση, είτε όχι, θα πρέπει να εξετάζονται συχνά από παιδοοφθαλμίατρο για αμβλυωπία, διαθλαστικές διαταραχές και συναφείς καταστάσεις. Ακόμη και μετά την επέμβαση, καθώς το μάτι μεγαλώνει και αλλάζει σχήμα μπορεί να εμφανισθούν διαταραχές στην εστίαση του ματιού.
Η εγχείρηση της πτώσης βλεφάρου στα παιδιά γίνεται πάντα με γενική αναισθησία σε παιδιατρικά θεραπευτήρια και με τη βοήθεια ειδικών παιδοαναισθησιολόγων. Το παιδί μετά την επέμβαση παραμένει σε δωμάτιο για λίγες ώρες και στη συνέχεια πηγαίνει στο σπίτι του χωρίς να χρειαστεί διανυκτέρευση στην κλινική. Το μάτι παραμένει ανοιχτό και συνήθως απαιτείται μόνο τοπική θεραπεία με σταγόνες ή αλοιφές.
